(AVM) Uterine Arteriovenous Malformation یا بدشکلی های شریانی وریدی رحمی، ارتباطات غیر طبیعی بین شریان ها و رگ ها است و نوعی نقص در سیستم گردش خون هستند و در هر جایی از بدن اتفاق می افتد. اکثریت آنها یا مادرزادی هستند یا وابسته به بیماری تروفوبلاستیک بارداری(تومورهایی که از سلول های سازنده جفت منشا می گیرند) هستند.

سیستم گردش خون ما برای تامین تمام بافت های زنده با خون غنی از اکسیژن برای حفظ بقا در ارتباط است. داشتن نقص در این سیستم، می تواند موجب شدت درد یا خونریزی شود و منجر به مشکلات جدی پزشکی شود. AVM معمولا مادرزادی است، به این معنی است که این شرایط در هنگام تولد وجود دارد. اگر چه ناهنجاری ها می توانند در هر جایی از بدن شما شروع شوند، برخی در ناحیه مغز و نخاع ایجاد می شوند و باعث سردرد و گاهی تشنج می شوند.

علت AVM ناشناخته است. بعضی از پزشکان بر این باورند که در رحم یا کمی بعد از تولد اتفاق می افتند و بعدها در سنین کودکی ظاهر می شوند. . به نظر می رسد این ناهنجاری های پیشرفته ناشی از تکثیر سلول های اندوتلیال غیر طبیعی و بازسازی انسداد عروق به تاخیر افتاده در طی مراحل رشد جنین رخ می دهد. همچنین ممکن است به دنبال تروما یا جراحی رخ دهد. اما برای تشخیص، راهکارهایی وجود دارد. ابزارهای تصویربرداری برای تشخیص AVM ها عبارتند از:

سی تی اسکن،MRI  ، آنژیوگرافی، آنژیوگرافی رزونانس مغناطیسی (MRA) و سونوگرافی 

در سونوگرافی لگن با افزایش جریان خون رحم و یک یا چند رگ برجسته، که در دیواره رحم دیده می شود، می تواند گزارش شود. سونوگرافی داپلر رنگی (US) یک روش غیر تهاجمی برای تشخیص اولیه این بیماری نادر است و تأیید را می توان با استفاده از آنژیوگرافی تشخیصی انجام داد.

عوامل مستعد کننده بوجود آمدن این بیماری:

تغییرات رحم پس از حاملگی طبیعی، دستکاری رحم (انقباض و کورتاژ، سایر جراحی ها)، بیماری تروفوبلاست حاملگی و سرطان رحم می توانند مؤثر باشند.

علایم AVM :

اکثر علائم AVM لگن و رحم، با خونریزی غیرطبیعی و مکرر رحمی است. خونریزی های با حجم زیاد، زودتر از موعد طبیعی ماهانه، درد یا فشار لگن، همچنین می تواند همراه درد نوروپاتیک(عصبی) مانند سیاتیک، باشد. 

راهکارهای درمانی :

 استفاده از داروهای آگونیست های گنادوتروپین آزاد کننده هورمون (GnRH) را برای درمان AVM رحم در بیماران پایدار بسیار کمک کننده است.

مدیریت غدد درون ریز وآمبولی تراپی، روش اصلی درمان برای AVM رحم و لگن است. در آمبولیزاسیون رحم متخصص زنان با استفاده از لوله ای منعطف و باریک ذرات کوچکی را داخل شریان های رحمی تزریق می کند. آمبولیزاسیون رحم می تواند جایگزینی برای جراحی برداشتن رحم باشد. با این روش توقف سریع خونریزی رحمی اتفاق می افتد. آمبولوتراپی اولین انتخاب در این ضایعات می باشد، زیرا به نظر می رسد ایمن و موثر است. علاوه بر این، عملکرد رحم در بیمارانی که در سنین باروری هستند و تمایل به حاملگی دارند، حفظ می شود. اما در بیمارانی که در انتهای سنین باروری هستند هیسترکتومی درمان انتخابی است.

روش دیگر درمانی، رادیو جراحی است که شامل استفاده از یک پرتو بسیار متمرکز از تابش و تمرکز آن به طور مستقیم بر روی منطقه AVM میباشد. این تابش دیواره رگ های خونی به بدشکلی شریانی وریدی AVM آسیب می رساند، اما  همیشه بدشکلی شریانی وریدی AVM را از بین نمی برد.

AVM های رحمی مقاوم به مداخلات می توانند به طور قطع با هیستركتومی درمان شوند. نکته قابل توجه این است که بسیاری از AVM های رحمی به صورت خود به خودی حل می شوند و اگر علایم بیماری اذیت کننده و شدید نباشد، نیازی به درمان ندارد.